Dalmacja wakacje

Dalmacja to bez wątpienia jedna najciekawszych i najbardziej malowniczych części Europy. Sąsiedztwo turkusowej wody kontrastującej z zielenią śródziemnomorskiej roślinności i wysokimi, często skalistymi górami, sprawia, że nudzić się tu nie sposób. Jeśli dodamy do ciekawą, pełną różnych wpływów historię, to nikogo powinno dziwić, że jest to jedno z najczęściej odwiedzanych miejsc nad Adriatykiem. Dalmacja to po prostu znakomite miejsce na udane wakacje.

• Dalmacja ciągnie się przez blisko 400 km wzdłuż wybrzeża Adriatyku od Zatoki Kwarnerskiej na północy aż po Zatokę Kotorską na południu.
• Dalmację najlepiej zwiedzać jadąc wzdłuż powstałej za czasów Jugosławii, a dokładniej w latach 60 i 70. ub. wieku, Adriatyckiej Magistrali (chor. Jadranska Magistrala).
• Chorwacja jest członkiem Unii Europejskiej, ale nie należy do Strefy Schengen. Do wjazdu wystarczy jednak dowód osobisty.
• Walutą Chorwacji jest kuna (HRK), która dzieli się na 100 lip. Najlepiej zabrać ze sobą kuny, alternatywą jest euro, które można wymienić się w kantorach. Bardzo popularne jest płacenie kartą, bankomaty można znaleźć bez większego problemu.
• Językiem urzędowym jest chorwacki. Wiele mieszkańców kraju posługuje się również angielskim i niemieckim.

Dalmacja leży w strefie klimatu śródziemnomorskiego, charakteryzującego się suchymi, ciepłymi latami i łagodnymi zimami. Opady występują głównie zimą, latem praktycznie wcale nie pada.

Najlepsza pora na zwiedzanie to późna wiosna i wczesna jesień, na plażowanie zaś najbardziej sprzyjającym okresem jest lato – temperatury zarówno wody, jak i powietrza są wtedy najwyższe.

Średnie temperatury w Dalmacji to odpowiednio: 17 °C w kwietniu, 22 °C w maju, 26 °C w czerwcu, 31 °C w lipcu, 30 °C w sierpniu i 25 °C we wrześniu. Noce najcieplejsze są w lipcu i sierpniu – 19-21 °C. Zimą średnie temperatury w dzień wynoszą 11-15 °C w dzień i 3-7 °C w nocy.

Średnia temperatura wody to 17 °C w maju, 20 °C w czerwcu, 22 °C w lipcu, 19 °C w sierpniu i 15 °C we wrześniu.

• Dubrownik – miasto nazywane perłą Adriatyku, z wysokimi murami miejskimi, które było niegdyś stolicą kupieckiej Republiki Raguzy (dawna nazwa tej miejscowości). Słynie ze Stradunu – głównej ulicy starówki, a do najważniejszych zabytków Dubrownika należą: dedykowany patronowi miasta Kościół św. Błażeja, Pałace Rektorów, Katedra Najświętszej Maryi Panny, Pałac Sponza i sąsiednia Kolumna Rolanda, Wielka Studnia Onofria, oraz Kompleks Franciszkański.
• Zadar – miejscowość z pozostałościami rzymskiego forum oraz imponującym kościołem św. Donata. Ciekawą atrakcją są morskie organy, system 35 rur wyposażonych w specjalne gwizdki, usytuowanych pod kamiennymi schodami tutejszej promenady.
• Šibenik – miejscowość słynąca z tutejszej katedry św. Jakuba, jednego z najwspanialszych przykładów architektury sakralnej w całej Chorwacji, którą zaprojektował Juraj Dalmatinac.
• Park Narodowy Krka – przepiękne, kaskadowe wodospady, usytuowane na rzece spływającej z Gór Dynarskich. Park znajduje się ok. 15 km w głąb lądu na wysokości Šibenika.
• Primošten – urokliwe miasteczko, które powstało na skutek połączenia groblą niewielkiej wysepki ze stałym lądem. Znajduje się ciekawy tu kościół św. Jerzego i punkt widokowy na okolicę.
• Trogir – malownicza miejscowość znajdują się na małej wysepce oddzielonej od stałego lądu wąskim kanałem żeglugowym, z monumentalną katedrą św. Wawrzyńca (Sv. Lovre) oraz pozostałościami warowni.
• Kaštela – jeden z głównych kurortów wypoczynkowych zlokalizowanych w centralnej części Dalmacji.
• Salona – pozostałości rzymskiego miasta, będącego niegdyś stolicą prowincji Illirycum, które powstało na gruzach wcześniejszej iliryjsko-greckiej osady Aspalathos.
• Split – miasto-pałac. Tutejsza starówka znajduje się w obrębie murów pałacu, który pod koniec III w. rzymski cesarz Dioklecjan nakazał wybudować nad samym brzegiem morza.
• Omiš – miejscowość słynąca z festiwalu folklorystycznego, odbywającego się każdego lata, oraz rejsów po rzece Cetinie, tworzącej w tym miejscu malowniczy kanion.
• Riwiera Makarska – ciągnie się wzdłuż imponującego masywu górskiego Biokovo i składa się na nią szereg osad, usytuowanych na dystansie ok. 50 km. Główną miejscowością riwiery jest Makarska, inne to: Brela, Baška Voda, Tučepi, Podgora, Igrane, Živogošće, Drvenik, Podaca, Brist i Gradac.
• Jeziora Baćinskie – grupa kilku słodkowodnych jezior krasowych, z których dwa główne, mimo że sąsiadują ze sobą, mają odmienny kolor.
• Neum – jedyna nad Adriatykiem miejscowość należąca do Bośni i Hercegowiny.
• Pelješac – długi na ok. 70 km, ale dość wąski półwysep słynący z uprawy winogron. Wytwarzane tu wina uchodzą za najlepsze w Chorwacji.
• Ston – miejscowość przy wjeździe na Pelješac, słynąca z produkcji soli i otoczona blisko 900-metrowym murem z czasów Republiki Dubrownickiej.
• Orebić – największa miejscowość na Pelješacu, słynąca w przeszłości z tradycji żeglarskich, czego pamiątką są liczne domy kapitańskie.

Podczas wczasów warto również skorzystać z oferty wycieczek fakultatywnych w Dalmacji. Spływ pontonami w dół górskiej rzeki Cetina dostarczy energii na cały dalszy pobyt. Całodniowy wyjazd do sąsiedniej Czarnogóry z polskojęzycznym pilotem to okazja do zwiedzenia jeszcze większej liczby atrakcji a rejs po zatokach i wyspach Chorwacji pozwoli na pełny relaks na wodzie.

Dalmacja ma trzy główne lotniska międzynarodowe: Zadar (ZAD) na północy, Split (SPU) w środkowej części oraz Dubrownik (DBV) na południu.

W szczycie sezonu turystycznego (czerwiec – wrzesień) z Polski można zazwyczaj bezpośrednio dolecieć do:

Splitu – z Lublina, Rzeszowa, Gdańska, Katowic, Krakowa, Wrocławia, Poznania i Warszawy.

Zadaru – z Rzeszowa, Gdańska, Krakowa, Wrocławia, Poznania i Warszawy.

Dubrownika – z Warszawy, Poznania, Krakowa i Katowic.

Dania rybne i z owoców morza:

Pržene lignje s blitvom – tradycyjne dalmatyńskie danie składające, się z grillowanych kalmarów podawanych z mieszaniną gotowanych ziemniaków i blitvy (burak liściowy).

Kozice – krewetki (na žaru – grillowane lub u maslinovom ulju – duszone w oleju z oliwek z dodatkiem czosnku i natki pietruszki.)

Buzara – gulasz z owoców morza z oliwą z oliwek, winem, czosnkiem i pietruszką (scampi – krewetki, dadnje – małże).

Crni Rižot – czarne risotto barwione atramentem z mątwy lub kałamarnicy.

Salata od hobotnice – sałatka z gotowanej ośmiornicy z dodatkiem pomidora, papryki, sałaty i aromatycznych ziół.

Špageti od plodova mora – spaghetti z owocami morza.

Riblja juha – zupa rybna, często serwowana też z dodatkiem owoców morza.

Produkty spożywcze – lawenda, wino (np. Dingač, Plavac, Prošek, Graševina), pršut, oliwa z oliwek, miód (np. lawendowy, szałwiowy, kasztanowy), dżem z fig, Maraschino (likier z wiśni), ser z mleka owczego Paški sir, rakija, słodycze (ciasteczka Domaćice, czekolada Dorina), przyprawy i zioła (rozmaryn, szałwia, tymianek, liście laurowe), ajvar.

Produkty użytkowe – kosmetyki na bazie oliwy z oliwek lub lawendy, peka (specjalne naczynie do przygotowywania potraw),

Produkty dekoracyjne – koronki (serwetki, obrusy), wyroby z kamienia (misy, wazony, biżuteria, moździerz), dalmatyńskie klapy (płyty z charakterystyczną dla regionu muzyką wykonywaną przez męski chór).