W tym artykule przeczytasz o:
W Grecji, zwłaszcza w regionach najchętniej odwiedzanych przez turystów, wielu mieszkańców mówi również po angielsku, niemiecku i francusku, więc jeśli znasz te języki, podstawy greki będą tylko kluczem do nawiązania przyjaznego kontaktu. Wysiłek włożony w naukę greckich słówek to sposób na okazanie szacunku wobec lokalnej kultury, ale również pierwszy krok do pełnego zanurzenia się w greckim doświadczeniu.
Krótka historia greki
Język grecki ma długą i bogatą historię, której początki sięgają tysiące lat wstecz. Jest to język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności jeden z głównych języków basenu Morza Śródziemnego. Został wraz z łaciną zaadaptowany w cywilizacji Zachodu jako język terminologii naukowej i wywarł silny wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Współcześnie język nowogrecki jest jedynym żywym językiem helleńskim i pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Poza tymi krajami duże społeczności greckojęzyczne mieszkają w USA, Wielkiej Brytanii, Australii, Niemczech, Kanadzie, Chile, RPA i Rosji. Po grecku mówi obecnie około 15 milionów ludzi na świecie.
Warto również zauważyć, że termin „język grecki” jest mało precyzyjny, ponieważ może się odnosić do kilku faz rozwojowych języka, z których każda posiada własną nazwę. W długiej historii greki można w dużym uproszczeniu wyróżnić następujące fazy rozwoju:
• greka mykeńska – najstarsze potwierdzone stadium rozwoju greki, używana na Krecie i Półwyspie Peloponeskim między XVI a XI w. p.n.e.; język znany z inskrypcji na glinianych tabliczkach w piśmie linearnym B;• greka archaiczna – wczesne stadium rozwoju, używana w Helladzie w okresie ciemnym, po upadku cywilizacji mykeńskiej, znana przede wszystkim z dzieł Homera;
• greka klasyczna – język silnie zróżnicowany dialektalnie, używany w okresie klasycznym starożytnej Grecji (500-350 p.n.e.); jeden z najważniejszych języków starożytności, język bogatej literatury (Platon, Homer, Arystofanes);
• greka koine – greka wspólna, używana w okresie od ok. 350 r. p.n.e. do 3000 r. n.e., powstała w wyniku wymieszania się różnych dialektów greki klasycznej z łaciną; w grece koine spisany był Nowy Testament;
• język nowogrecki, inaczej demotyk – używany współcześnie, głównie na terytorium Grecji i Cypru; oprócz standardu literackiego w grece nowożytnej występuje szereg dialektów, w dużym stopniu wzajemnie zrozumiałych.
Ciekawe fakty dotyczące greki
Słowo „alfabet” brzmiące jednakowo lub bardzo podobnie w wielu współczesnych językach, odnosi się do dwóch pierwszych liter alfabetu greckiego: alfa (α) i beta (β). Alfabet grecki, wywodzący się z fenickiego, powstał około X w. p.n.e. i służył do zapisu nie tylko słów, ale również liczb i notacji muzycznej. Alfabet grecki stosowany jest do dziś w matematyce, między innymi do oznaczania kątów. Grecki alfabet, składający się z 24 znaków, nie jest stosowany w żadnym innym kraju, dlatego obcokrajowcy stosują transliterację i transkrypcję. Transliteracja polega na zastąpieniu liter greckich ich odpowiednikami np. w alfabecie łacińskim. Natomiast transkrypcja jest zapisem głosek greckich przy użyciu znaków łacińskich w celu ułatwienia wymowy.Początkowo pismo greckie zapisywane było od prawej do lewej strony, podobnie jak pisma semickie. Następnie rozpowszechnił się system naprzemienny, ale już ok 550 r. p.n.e. w Atenach zaczęto pisać wyłącznie od strony lewej do prawej. Początkowo Grecy pisali wszystkie litery, wyrazy i zdania jednym ciągiem. Nie znali rozróżnienia na małe i wielkie litery, ani odstępów między wyrazami. Nie znali też żadnych znaków diakrytycznych ani interpunkcyjnych. Nic zatem dziwnego, że ponoć najdłuższe słowo, jakie kiedykolwiek pojawiło się w literaturze, jest słowem greckim. Słowem tym, wpisanym do księgi rekordów Guinnessa jest:
lopadotemachoselachogaleokranioleipsanodrimhypotrimmatosilphioparaomelitokatakechymenokichlepikossyphophattoperisteralektryonoptekephalliokigklopeleiolagoiosiraiobaphetraganopterygon czyli nazwa fikcyjnej potrawy wspomniana przez dramaturga Arystofanesa w komedii „Sejm kobiet”. Słowo jest zbitką różnych słów z obszaru kulinariów i w oryginale zawierało aż 170 liter.
Polecane wycieczki
Podstawowe słowa i zwroty w języku greckim, przydatne podczas wakacji
| Pisownia | Zapis fonetyczny | Znaczenie |
| Ναι | [ne] | tak; |
| Όχι | [ohi] | nie; |
| Εγώ | [ego] | ja; |
| Εσύ | [esi] | ty; |
| Ευχαριστώ | [efharisto] | dziękuję; |
| Εντάξει | [entaksi] | dobrze; |
| Καλημέρα | [kalimera] | dzień dobry; |
| Καλησπέρα | [kalispera] | dobry wieczór; |
| Καληνύχτα | [kalinihta] | dobranoc; |
| Πώς σε λένε? | [pos se lene?] | Jak masz na imię? |
| Με λένε… | [me lene…] | Mam na imię… |
| Από πού είσαι? | [apo pu ise?] | Skąd jesteś? |
| Είμαι από την Πολωνία | [ime apo tin polonija] | Jestem z Polski |
| Χάρηκα | [harika] | Miło Cię poznać |
| Δεν μιλάω Ελληνικά | [den milao ellinika] | Nie mówię po grecku |
| Μιλάς Αγγλικά? | [milas agglika?] | Czy mówisz po angielsku? |
| Δεν καταλαβαίνω | [den katalaweno] | Nie rozumiem |
| Μου αρέσει η Ελλάδα | [mu aresi i ellada] | Podoba mi się Grecja. |
Artykuł autorstwa: Redakcja Rainbow
Eksperci z branży turystycznej – piloci wycieczek, animatorzy, rezydenci i przewodnicy i wielu innych specjalistów, którzy dzielą się swoimi doświadczeniami i wiedzą zdobytą podczas niezliczonych podróży. W tekstach łączą praktyczne wskazówki z fascynującymi historiami i ciekawostkami z różnych zakątków świata. Ich opowieści to nie tylko przewodniki po popularnych kierunkach, ale przede wszystkim autentyczne relacje osób, które na co dzień pracują z turystami i poznają opisywane miejsca od podszewki.Zobacz inne o: