Podstawowe zwroty w języku greckim i tajemnice greckiej mowy

Każdy turysta doskonale wie, że nic tak nie ułatwia podróży jak znajomość choćby kilku słów czy zwrotów w języku gospodarzy. Oczywiście nie ma możliwości, aby przed każdym wyjazdem nauczyć się płynnie mówić w danym języku, ale poznanie podstawowych słów naprawdę wystarczy, by otworzyć niejedne drzwi. Grecja, ulubiony kierunek letnich wyjazdów, jest jednym z tych krajów, którego mieszkańcy bardzo doceniają starania turystów i nawet słowa zwykłego powitania sprawią, że przyjmą Cię z otwartymi ramionami. Na szczęście opanowanie podstawowych zwrotów w języku greckim, które ułatwią Ci poruszanie się po tym wakacyjnym raju, nie jest takie trudne.

W Grecji, zwłaszcza w regionach najchętniej odwiedzanych przez turystów, wielu mieszkańców mówi również po angielsku, niemiecku i francusku, więc jeśli znasz te języki, podstawy greki będą tylko kluczem do nawiązania przyjaznego kontaktu. Wysiłek włożony w naukę greckich słówek to sposób na okazanie szacunku wobec lokalnej kultury, ale również pierwszy krok do pełnego zanurzenia się w greckim doświadczeniu.

Krótka historia greki

Język grecki ma długą i bogatą historię, której początki sięgają tysiące lat wstecz. Jest to język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności jeden z głównych języków basenu Morza Śródziemnego. Został wraz z łaciną zaadaptowany w cywilizacji Zachodu jako język terminologii naukowej i wywarł silny wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Współcześnie język nowogrecki jest jedynym żywym językiem helleńskim i pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Poza tymi krajami duże społeczności greckojęzyczne mieszkają w USA, Wielkiej Brytanii, Australii, Niemczech, Kanadzie, Chile, RPA i Rosji. Po grecku mówi obecnie około 15 milionów ludzi na świecie.

Warto również zauważyć, że termin „język grecki” jest mało precyzyjny, ponieważ może się odnosić do kilku faz rozwojowych języka, z których każda posiada własną nazwę. W długiej historii greki można w dużym uproszczeniu wyróżnić następujące fazy rozwoju:

greka mykeńska – najstarsze potwierdzone stadium rozwoju greki, używana na Krecie i Półwyspie Peloponeskim między XVI a XI w. p.n.e.; język znany z inskrypcji na glinianych tabliczkach w piśmie linearnym B;

greka archaiczna – wczesne stadium rozwoju, używana w Helladzie w okresie ciemnym, po upadku cywilizacji mykeńskiej, znana przede wszystkim z dzieł Homera;

greka klasyczna – język silnie zróżnicowany dialektalnie, używany w okresie klasycznym starożytnej Grecji (500-350 p.n.e.); jeden z najważniejszych języków starożytności, język bogatej literatury (Platon, Homer, Arystofanes);

greka koine – greka wspólna, używana w okresie od ok. 350 r. p.n.e. do 3000 r. n.e., powstała w wyniku wymieszania się różnych dialektów greki klasycznej z łaciną; w grece koine spisany był Nowy Testament;

język nowogrecki, inaczej demotyk – używany współcześnie, głównie na terytorium Grecji i Cypru; oprócz standardu literackiego w grece nowożytnej występuje szereg dialektów, w dużym stopniu wzajemnie zrozumiałych.



Ciekawe fakty dotyczące greki

Słowo „alfabet” brzmiące jednakowo lub bardzo podobnie w wielu współczesnych językach, odnosi się do dwóch pierwszych liter alfabetu greckiego: alfa (α) i beta (β). Alfabet grecki, wywodzący się z fenickiego, powstał około X w. p.n.e. i służył do zapisu nie tylko słów, ale również liczb i notacji muzycznej. Alfabet grecki stosowany jest do dziś w matematyce, między innymi do oznaczania kątów. Grecki alfabet, składający się z 24 znaków, nie jest stosowany w żadnym innym kraju, dlatego obcokrajowcy stosują transliterację i transkrypcję. Transliteracja polega na zastąpieniu liter greckich ich odpowiednikami np. w alfabecie łacińskim. Natomiast transkrypcja jest zapisem głosek greckich przy użyciu znaków łacińskich w celu ułatwienia wymowy.

Początkowo pismo greckie zapisywane było od prawej do lewej strony, podobnie jak pisma semickie. Następnie rozpowszechnił się system naprzemienny, ale już ok 550 r. p.n.e. w Atenach zaczęto pisać wyłącznie od strony lewej do prawej. Początkowo Grecy pisali wszystkie litery, wyrazy i zdania jednym ciągiem. Nie znali rozróżnienia na małe i wielkie litery, ani odstępów między wyrazami. Nie znali też żadnych znaków diakrytycznych ani interpunkcyjnych. Nic zatem dziwnego, że ponoć najdłuższe słowo, jakie kiedykolwiek pojawiło się w literaturze, jest słowem greckim. Słowem tym, wpisanym do księgi rekordów Guinnessa jest:

lopado­temacho­selacho­galeo­kranio­leipsano­drim­hypo­trimmato­silphio­parao­melito­katakechy­meno­kichl­epi­kossypho­phatto­perister­alektryon­opte­kephallio­kigklo­peleio­lagoio­siraio­baphe­tragano­pterygon czyli nazwa fikcyjnej potrawy wspomniana przez dramaturga Arystofanesa w komedii „Sejm kobiet”. Słowo jest zbitką różnych słów z obszaru kulinariów i w oryginale zawierało aż 170 liter.



Podstawowe słowa i zwroty w języku greckim, przydatne podczas wakacji



Pisownia Zapis fonetyczny Znaczenie
Ναι  [ne]  tak;
 Όχι [ohi]  nie;
Εγώ  [ego]  ja;
Εσύ  [esi]  ty;
Ευχαριστώ  [efharisto]  dziękuję;
Εντάξει  [entaksi]  dobrze;
Καλημέρα  [kalimera]  dzień dobry;
Καλησπέρα  [kalispera]  dobry wieczór;
Καληνύχτα  [kalinihta]  dobranoc;
Πώς σε λένε?  [pos se lene?] Jak masz na imię?
Με λένε… [me lene…] Mam na imię…
Από πού είσαι?  [apo pu ise?] Skąd jesteś?
Είμαι από την Πολωνία  [ime apo tin polonija] Jestem z Polski
Χάρηκα [harika] Miło Cię poznać
Δεν μιλάω Ελληνικά  [den milao ellinika] Nie mówię po grecku
Μιλάς Αγγλικά? [milas agglika?] Czy mówisz po angielsku?
Δεν καταλαβαίνω  [den katalaweno] Nie rozumiem
Μου αρέσει η Ελλάδα  [mu aresi i ellada] Podoba mi się Grecja.
Data Publikacji: 01.07.2019
autor artykulu zdjecie

Artykuł autorstwa: Redakcja Rainbow

Eksperci z branży turystycznej – piloci wycieczek, animatorzy, rezydenci i przewodnicy i wielu innych specjalistów, którzy dzielą się swoimi doświadczeniami i wiedzą zdobytą podczas niezliczonych podróży. W tekstach łączą praktyczne wskazówki z fascynującymi historiami i ciekawostkami z różnych zakątków świata. Ich opowieści to nie tylko przewodniki po popularnych kierunkach, ale przede wszystkim autentyczne relacje osób, które na co dzień pracują z turystami i poznają opisywane miejsca od podszewki.

Zobacz inne o:

Podobne artykuły

krajobraz kierunku
Gdzie pojechać na Boże Ciało i długi weekend czerwcowy? Spędź czerwcówkę za granicą!Planowanie wyjazdu to nie lada wyzwanie. Chcemy wykorzystać jak najmniej naszego cennego urlopu, a zarazem marzymy o odpoczynku od codzienności. Chcemy złapać pierwsze promienie letniego słońca, a jednocześnie uciec przed przytłaczającymi nas tłumami. Choć okazji w kalendarzu jest wiele – od Wielkanocy po majówkę – to właśnie czerwcówka wydaje się najlepszą opcją. Pogoda znacznie lepsza niż w maju, tłumy turystów o wiele mniejsze niż w miesiącach wakacyjnych, a na dodatek soczyście zielona przyroda i niższe ceny niż w wysokim sezonie. Czerwcowy długi weekend to szansa, by odpocząć w kameralnych warunkach, przy okazji wykorzystując jak najmniejszą liczbę dni wolnych. Zatem, gdzie wybrać się na krótki wyjazd w czerwcu?
krajobraz kierunku
Jak wyrobić paszport w Polsce? Kompletny przewodnik krok po krokuPlanujesz egzotyczne wakacje, city break poza strefą Schengen, a może długą wyprawę do Azji, Afryki czy Ameryki Południowej? W większości przypadków sam dowód osobisty nie wystarczy – niezbędny będzie paszport. Dla jednych to formalność, dla innych cała seria problematycznych pytań: jak wyrobić paszport, gdzie złożyć wniosek o paszport, ile to kosztuje i jak długo trwa? W tym poradniku tłumaczymy wszystko krok po kroku – tak, żeby formalności były z głowy, a całą energię można było poświęcić planowaniu podróży.
krajobraz kierunku
Penang czy Langkawi? Którą wyspę wybrać na wakacje i dlaczego?Penang i Langkawi leżą na tym samym malezyjskim zachodnim wybrzeżu, dzieli je nieco ponad 100 km i niespełna godzina lotu, a mimo tej bliskości oferują wakacje tak od siebie odmienne, jakby należały do innych krajów. Jedna to wyspa-miasto: wielokulturowa, głośna, pachnąca street foodem i pomalowana muralami od chodnika po dach. Druga to wyspa-plaża: spokojna, otoczona Morzem Andamańskim, z kolejką linową zamiast korków i strefą bezcłową zamiast bazarów. Na pytanie „Penang czy Langkawi” nie ma jednej dobrej odpowiedzi, lecz taka dopasowana do tego, czego szukasz na wakacjach. W tym artykule porównuję obie wyspy punkt po punkcie – od klimatu i plaż, przez atrakcje i jedzenie, po życie nocne i zakupy – by ułatwić rozważającym te kierunki podróżnikom wybór miejsca dopasowanego do ich potrzeb.
krajobraz kierunku
Pamiątki z Meksyku. Co warto przywieźć? Co się opłaca?Duża walizka, która mieści się w kategorii bagażu rejestrowanego, ma zazwyczaj 51 centymetrów szerokości, 30 centymetrów głębokości oraz 75 centymetrów wysokości. Jej całkowita objętość wynosi średnio 100 litrów, a waga – w zależności od modelu i materiału – to około 5 kilogramów. Oznacza to jedno: ilość miejsca na ekscytujące pamiątki z Meksyku jest mocno ograniczona! Jakie upominki w takim razie wybrać? Gdy wchodzimy na lokalne targowisko, naszym oczom ukazuje się morze kolorowych suwenirów. Półki wręcz uginają się pod ciężarem worków z aromatyczną meksykańską kawą, szklanych butelek z przezroczystą tequilą, tabliczek czekolady w błyszczących owijkach, tysiąca magnesów i miliona pocztówek. Wtedy właśnie dopada nas przeszywający ból, tętno drastycznie wzrasta, a przed oczami pojawiają się mroczki... Okazuje się, że ta najważniejsza urlopowa decyzja absolutnie nas paraliżuje. Z tego właśnie powodu spieszymy z pomocą! Aby ułatwić Wam ten arcytrudny wybór, wraz z zespołem wykwalifikowanych kolekcjonerów upominków, suwenirów, gadżetów, fantów, bibelotów, durnostojek i szpargałów, zebraliśmy listę najlepszych pamiątek, które możecie przywieźć z wymarzonych wakacji w Meksyku!