ikona-burger
napis-rainbow
ikona-Ukrainaikona-telefon
Zainspiruj się

Kultura bułgarska – co warto wiedzieć

Bułgaria to kraj o niezwykle długiej i bogatej historii, który ze względu na swoje położenie geograficzne na szlaku łączącym Europę z Azją przez wiele stuleci znajdował się pod wpływami różnych imperiów. Zaowocowało to wyjątkowym połączeniem zwyczajów i tradycji, z których niektóre są nadal praktykowane. Bułgaria powstała w 681 r., a od chrztu chana Borysa I w 684 r. rozpoczęła się złota era potężnego państwa ze stolicą w Plisce. Można powiedzieć, że z chwilą przyjęcia chrześcijaństwa kultura bułgarska stała się integralną częścią kultury europejskiej, ale zachowała wiele tradycji wywodzących się z czasów pogańskich. Bułgarzy są niezwykle dumni ze swego dziedzictwa kulturowego, tradycji i historii, a ich duma i miłość znajdują odzwierciedlenie w wielu aspektach, od kuchni, po folklor i rzemiosło. Sprawdź, jakie zwyczaje i tradycje są nadal praktykowane w Bułgarii przed zaplanowaniem swych wymarzonych wakacji w Bułgarii!

Poznaj zwyczaje kultury bułgarskiej, o których nie miałeś pojęcia:


1. Dzień św. Jordana – poszukiwanie krzyża w lodowatej wodzie

Jednym z najstarszych świąt bułgarskich jest obchodzony 6 stycznia dzień św. Jordana. Według wiary chrześcijańskiej, tego zimowego dnia Bóg zstąpił na Ziemię, a Jezus Chrystus został ochrzczony przez Jana Chrzciciela w rzece Jordan i ogłoszony synem bożym. Zgodnie z bułgarską tradycją kapłan po odprawieniu modłów wrzuca krzyż do rzeki, jeziora lub jakiegokolwiek znajdującego się w okolicy zbiornika wodnego. Młodzi mężczyźni skaczą do lodowatej wody, by go szukać. Uważa się, że ten, który znajdzie krzyż będzie w nadchodzącym roku zdrowy i szczęśliwy. Stare wierzenia mówią, że jeśli krzyż zamarza w wodzie, rok przyniesie żyzne plony. Uczestnicy obrzędu często ubrani są w stroje ludowe i śpiewają stare ludowe pieśni.



2. Kukeri – pogoń za złymi duchami

Inne niezwykłe wydarzenie wywodzące się z tradycji pogańskich ma miejsce w okresie Wielkiego Postu. W bułgarskich wsiach i miasteczkach można wtedy spotkać kolorowe grupy przebierańców, zwanych kukeri. Według tradycji wywodzącej się najprawdopodobniej jeszcze z czasów trackich, kukeri swoim rytualnym tańcem i głośnym zachowaniem przepędzają złe duchy, zapewniają mieszkańcom dobrobyt oraz szczęście. Kukeri mają twarze zakryte maskami i są ubrani w kostiumy ze skór zwierzęcych i drewna, przyozdobione miedzianymi dzwonkami. Niektóre maski mają dwa oblicza: uśmiechnięte i złowrogie, co ma symbolizować współistnienie dobra i zła na świecie. Rytuał kukeri ma na celu odpędzenie złych duchów i symboliczne pożegnanie zimy. Grupy kukeri prezentują swoje tańce także w czasie styczniowego festiwalu Surwa w miejscowości Pernik, który wpisany jest na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.



3. Trifon Zarezan – dzień św. Tryfona

14 lutego cały świat obchodzi Walentynki, natomiast Bułgarzy tego dnia mają święto wina, którego początki sięgają prawdopodobnie kultu Dionizosa. Jest to dzień, w którym ma miejsce pierwsze przycinanie winorośli, by dały bogate plony. Trifon Zarezan to święto płodności, symbolizujące koniec zimy i nadejście wiosny. Szczególnie uroczyste obchody tego święta mają miejsce w okolicach Ruse, Razgradu, Plewenu i Wracy, gdzie spośród właścicieli winnic wybierany jest „car winnic”. Jeśli podczas jego panowania nastąpi urodzaj, to zostaje on ponownie wybrany na cara w kolejnym roku. Car jest najważniejszą osobą podczas tego święta, to do niego należy przywilej podcinania i sławienia winorośli. Mężczyźni niosą go na swoich ramionach z winnic do wsi i wędrują od domu do domu, gdzie każdy gospodarz częstuje ich winem. Na koniec car organizuje wspólną biesiadę u siebie w domu.



4. Baba Marta – tradycja powitania wiosny

Zwyczaj świętowania 1 marca ma swe korzenie w roku 681, czyli jest bezpośrednio związany z narodzinami Wielkiej Bułgarii. Zgodnie z tradycją marzec to początek wiosny, a w pierwszy dzień miesiąca następuje symboliczne pożegnanie zimy. Bułgarskie słowo „mart” oznaczające marzec jest według ludowych przekazów imieniem złośliwej staruszki, która słynęła z ciągłych zmian nastroju. Bułgarzy nazwali ją Baba Marta, a w dniu jej święta obdarowują się biało-czerwonymi gałgankami, zwanymi martenicami, które mają przynieść im zdrowie i szczęście. Martenica powinna być zawiązana na nadgarstku obdarowanego do czasu aż ten zobaczy bociana, który wrócił po zimie do domu lub drzewo, które puściło pierwsze pąki. Martenice są także zawiązywane na drzewach w sadach i na zwierzętach hodowlanych, co ma zapewnić bogate plony i zdrowie. W 2017 roku praktyki związane z obchodami 1 marca zostały wpisane na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.



5. Nestinarstwo – taniec na rozżarzonych węglach

Kolejnym niezwykłym zwyczajem jest doroczny wiosenno-letni rytuał praktykowany w dniu świętych Konstantyna i Heleny, czyli 3 czerwca (21 maja według kalendarza juliańskiego) w wioskach gór Strandży. Rytuał ma zapewnić ochronę przed gradobiciem, udane zbiory i dobrobyt dla całej wsi. W 2009 r. nestinarstwo zostało wpisane na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO. Punktem kulminacyjnym obchodów jest taniec boso na rozżarzonych węglach. Tradycyjnie taniec wykonują wyłącznie kobiety trzymając w rękach ikony z wizerunkami obu świętych. Niegdyś każda wioska praktykująca nestinarstwo miała specjalny budynek z paleniskiem, gdzie przechowywano święty bęben, używany wyłącznie podczas obrzędów. W wiosce znajdowały się również dwie studnie: jedna poświęcona świętemu Konstantynowi, a druga świętej Helenie. Wierzono, że tańczące kobiety wpadają w trans, który pozwala im połączyć się ze świętym, którego ikonę trzymają, dzięki czemu mogą interpretować wróżby, udzielać rad i przepowiadać przyszłość.

Zdjęcie samolotu
Data Publikacji: 05.05.2020

Polecane wycieczki

Wypoczynek • Bułgaria: Słoneczny Brzeg
zdjęcie-oferty
4.3/6  95 ocen
Wypoczynek • Bułgaria: Złote Piaski
zdjęcie-oferty
3.9/6  201 ocen
Wypoczynek • Bułgaria: Słoneczny Brzeg
zdjęcie-oferty
5.1/6  56 ocen
Wypoczynek • Bułgaria: Słoneczny Brzeg
zdjęcie-oferty
5.2/6  103 oceny
Wypoczynek • Bułgaria: Złote Piaski - Obzor
zdjęcie-oferty
4.0/6  35 ocen
Wypoczynek • Bułgaria: Złote Piaski
zdjęcie-oferty
5.0/6  13 ocen
Wypoczynek • Bułgaria: Słoneczny Brzeg
zdjęcie-oferty
4.3/6  28 ocen
Wypoczynek • Bułgaria: Słoneczny Brzeg
zdjęcie-oferty
4.2/6  65 ocen
Wypoczynek • Bułgaria: Złote Piaski
zdjęcie-oferty
4.0/6  4 oceny
Wypoczynek • Bułgaria

Podobne artykuły

krajobraz-kierunku

Z czego słynie Pamukkale w Turcji? Wapienne tarasy i nie tylko!

Pamukkale to niewielka miejscowość znajdująca się niedaleko Denizli, niecałe 200 km na wschód od egejskiego wybrzeża Turcji. Legendy głoszą, że była tu nawet Kleopatra! Znajduje się tu jedna z największych naturalnych osobliwości tego kraju, nazywana często przyrodniczym cudem świata – setki wapiennych tarasów w Pamukkale, przez które przelewa się woda, tworząc malowniczą i niespotykaną nigdzie indziej scenerię, która każdego roku przyciąga tysiące turystów z całego świata. To jednak nie wszystko – przeczytaj, z czego słynie Pamukkale i czy warto tam pojechać podczas wakacji w Turcji.
krajobraz-kierunku

Największe atrakcje Mykonos. Co warto zobaczyć na greckiej wyspie?

Mykonos, inaczej Królowa Wysp Cykladzkich, to niewątpliwie jedna z najbardziej wyjątkowych wysp świata i jedna z najpiękniejszych wysp Grecji. W poprzednich stuleciach była mekką piratów, śródziemnomorskim odpowiednikiem karaibskiego Port Royale na Jamajce. Bywał tu między innymi najsłynniejszy pirat Morza Śródziemnego, Barbarossa (Czerwonobrody). Dziś wyspa Mykonos jest mekką celebrytów. To tutaj, wśród bajkowych białych domków, odpoczywali i bawili się Jacqueline Kennedy Onassis, Paris Hilton, Anna i Robert Lewandowscy, Jon Bon Jovi, Scarlett Johansson, Whoopi Goldberg, Elisabeth Taylor, Maria Callas, Quentin Tarrantino i wiele innych gwiazd show biznesu. Na tej niesamowitej greckiej wyspie glamour przeplata się z tradycją. Z jednej strony spacerujemy wśród ekskluzywnych butików i sklepów renomowanych marek, widzimy jachty i lądujące prywatne samoloty milionerów, z drugiej gubimy się w labiryncie krętych i wąskich uliczek biegnących między śnieżnobiałymi domkami z kolorowymi okiennicami. Wyspa jest niewielka, ma 85 km2, co znaczy że jej rozmiar jest porównywalny z Zakopanem. Jest też nazywana „grecką Ibizą”, bo życie tętni na niej przez całą dobę. Bary i restauracje zamykane są tu tylko na 2 lub 3 godziny w ciągu doby! Czy wiesz, że na wyspie Mykonos słońce świeci przez 300 dni w roku, a plaże są najpiękniejsze w całej Grecji? Tutaj również przemierzając labirynt uliczek spotkasz spacerujące nimi oswojone pelikany. Przeczytaj nasz przewodnik po najbardziej bajkowych i intrygujących atrakcjach Królowej Wysp Cykladzkich, aby dowiedzieć się co warto zobaczyć podczas odlotowych wakacji na Mykonos.
krajobraz-kierunku

Grecka Kefalonia i jej największe atrakcje. Krótki przewodnik

Jeśli zapytamy która grecka wyspa wydaje się być idealna na wymarzony wypoczynek, w pierwszej kolejności usłyszymy takie nazwy jak Zakynthos, Korfu czy Kreta. Po chwili namysłu być może ktoś doda Santorini, Rodos czy Mykonos. Jest wielce prawdopodobne, że Kefalonii na tej liście nie będzie. Zupełnie niesłusznie! Kefalonia oferuje wszystko co niezbędne by przeżyć niezapomniany urlop – przede wszystkim niezliczoną ilość przepięknych plaż (na wyspie jest ich tyle, że podczas tygodniowego wypoczynku, trzeba by odwiedzać trzy dziennie, żeby zobaczyć wszystkie), małe urokliwe miasteczka, zapierające dech w piersiach widoki i winiarnie produkujące doskonałe wina. Ci, którzy podczas urlopu lubią też zwiedzać, nie będą narzekać - na Kefalonii znajduje się kilka bardzo ciekawych jaskiń, klasztorów, zamków a nawet grobowców mykeńskich.
krajobraz-kierunku

Pogoda i temperatury w Bułgarii. Kiedy najlepiej jechać na wczasy?

Bułgaria przez lata kojarzyła się przede wszystkim z popularnym kierunkiem zagranicznych wakacji w czasach PRL i stąd po upadku komunizmu nie była zbyt chętnie wybieranym przez Polaków miejscem na spędzenie urlopu. Od dłuższego czasu zaczyna się to jednak zmieniać. Nie bez powodu, kraj ma bowiem wszystko, co potrzebne do udanego wypoczynku – ciągnące się kilometrami piaszczyste plaże, malownicze góry, zróżnicowane krajobrazy, wspaniałą kuchnię, barwny folklor i ciekawe zabytki. Do tego dochodzą w miarę niskie ceny, gościnni mieszkańcy i zazwyczaj fantastyczna pogoda. Zobacz, w jakich miesiącach najlepiej wybrać się na wakacje do Bułgarii i jakiej pogody możesz się tam spodziewać.