Malta kojarzy się turystom z popularnymi kurortami na północy wyspy, bogatą w historyczne atrakcje Vallettą, średniowieczną zabudową Mdiny... Ale warto wyjść także poza utarty plan zwiedzania, by odkryć Marsaxlokk – z pozoru zwyczajną wioskę rybacką, w której życie toczy się dziś tak samo jak przed stu laty. To właśnie tam można spotkać cichych bohaterów wyspy – rybaków, którzy od pokoleń wychodzą w morze tymi samymi łodziami. Poranki pachną tu morzem i świeżymi rybami.
Marsaxlokk to niewielka miejscowość – liczy około 3500 mieszkańców, w większości związanych z morzem. Leży na południowym krańcu wyspy, niespełna dziesięć kilometrów od Valletty, a mimo tej bliskości ma klimat zupełnie inny od stolicy. Zamiast monumentalnej architektury wielkich mistrzów – kolorowe luzzu kołyszące się na wodzie. Zamiast wąskich uliczek pełnych turystów – szeroka nadmorska promenada, po której krążą rybacy wracający z porannego połowu i sąsiedzi z kawą w ręku. Przespacerujmy się po niej razem.
W tym artykule przeczytasz o:
Z czego słynie Marsaxlokk?
Marsaxlokk leży na południowo-wschodnim wybrzeżu Malty i swoją sławę zawdzięcza przede wszystkim kolorowemu portowi. Kadry przedstawiające tradycyjne łodzie luzzu zagościły w publikacjach o wyspie oraz na widokówkach – nic dziwnego, że odwiedzający Maltę chcą zobaczyć je również na własne oczy. Sama nazwa miejscowości łączy arabskie „marsa” (port) z maltańskim „xlokk”, czyli wiatrem południowo-wschodnim – osada powstała tutaj właśnie dzięki osłoniętemu położeniu zatoki.
Marsaxlokk mimo zainteresowania przyjezdnych nie zatraciło swojego rybackiego charakteru. To nie miejsce, w którym zwiedza się monumentalne świątynie czy muzea – tu można raczej zanurzyć się w codzienności mieszkańców. Warto spróbować lokalnej kuchni opartej na rybach i owocach morza, a następnie usiąść przy stoliku nad wodą, z filiżanką kawy lub lampką lokalnego wina.
Marsaxlokk – co zobaczyć? Najważniejsze atrakcje
Zwiedzanie Marsaxlokk nie będzie szybkim przechodzeniem od jednej atrakcji do drugiej, ale raczej powolnym spacerem, w trakcie którego można przyglądać się codziennemu życiu mieszkańców. Miasteczko pozwala na inny rodzaj turystyki – bez pośpiechu, bez głośnych atrakcji kurortów, bez konieczności poznawania kolejnych historycznych faktów. Nie znaczy to jednak, że podróż nie będzie obfitować w nowe wrażenia!
Kolorowe łódki luzzu – symbol maltańskiego rybołówstwa
Łódki luzzu to jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli Malty. Ich zdjęcia są chętnie wykorzystywane w przewodnikach i folderach turystycznych, a kadry najczęściej pochodzą właśnie z Marsaxlokk – to tutaj cumuje około 70% maltańskiej floty rybackiej. Nie jest to jednak sceneria stworzona specjalnie dla turystów, ale ślad morskiej tradycji towarzyszącej mieszkańcom od stuleci.
Łódki mają swój charakterystyczny kształt, ale tym, co zwraca szczególną uwagę, są intensywne kolory – odcienie żółtego, czerwonego, zielonego i niebieskiego. Na dziobie malowane są tzw. oczy Ozyrysa – symbol wywodzący się ze starożytnej tradycji fenickiej, który miał chronić rybaków przed niebezpieczeństwami morza oraz zapewniać im pomyślne połowy.
Niedzielny targ rybny – autentyczny rytm życia wioski
Tradycje rybackie w wiosce Marsaxlokk sprawiają, że targ rybny stał się nieodłącznym elementem życia mieszkańców, a obecnie równie chętnie odwiedzają go turyści. To właśnie tam można kupić świeże ryby i owoce morza pochodzące wprost z rybackich łodzi. Stragany ustawiane są wzdłuż wybrzeża nad zatoką, dlatego wiele osób łączy spacer po porcie z poznawaniem lokalnych produktów i ich sprzedawców. Oprócz morskich specjałów nie brakuje tu także warzyw, owoców, przetworów, a także rękodzieła, które staje się dla turystów pożądaną pamiątką z podróży.
Niedzielny targ to dla wioski najważniejszy moment tygodnia – warto zaplanować spacer rano, kiedy stragany dopiero się rozpakowują, a rybacy rozkładają poranny połów.
Kościół Matki Bożej z Pompei – serce Marsaxlokk
Odwiedzając miejscowość Marsaxlokk i znajdujący się w niej port, trudno przeoczyć górujące nad pobliskimi zabudowaniami wieże kościoła parafialnego pw. Matki Bożej Pompejskiej. To najważniejsza świątynia w miejscowości i centrum duchowe dla lokalnej społeczności, a ponieważ znajduje się blisko wybrzeża, przyciąga także turystów.
Pierwszy kościół w tym miejscu powstał pod koniec XIX wieku, a potem był stopniowo rozbudowywany, by pomieścić kolejnych wiernych. Obecnie budowla utrzymana jest w stylu neoklasycystycznym, z charakterystyczną jasną fasadą i dwiema wieżami. Dla mieszkańców Marsaxlokk Maryja jest szczególną patronką – ma opiekować się rybakami i ich rodzinami. Najbardziej spektakularnym wydarzeniem związanym z kościołem jest coroczna fiesta ku czci Matki Bożej Pompejskiej – ulice Marsaxlokk dekorowane są wtedy flagami i iluminacjami, a procesja z figurą Matki Bożej przemierza całe miasteczko.
Fort św. Lucjana – XVII-wieczna wieża strażnicza
Historia niewielkiego fortu sięga XVII wieku, a obecnie jest to jedna z najbardziej charakterystycznych dawnych budowli obronnych na Malcie. Za jego powstanie odpowiada Zakon Kawalerów Maltańskich i pierwotnie była to jedynie wieża strażnicza, wokół której zaczęto tworzyć kolejne zabudowania. Wnętrze fortu nie jest otwarte dla turystów – znajduje się tam obecnie centrum badawcze zajmujące się akwakulturą. Nawet jeśli nie uda się tam wejść, warto podziwiać monumentalne mury z daleka. Fort San Lucian to dobre miejsce na spacer, podczas którego można cieszyć się widokami na morze oraz chłonąć atmosferę miejsca wypełnionego historią.
Nadmorska promenada z balkonami gallarija
Życie mieszkańców i turystów odwiedzających Marsaxlokk toczy się wokół tutejszej zatoki. Wzdłuż portu ciągnie się nadmorska promenada – stoją przy niej stragany pełne ryb i owoców morza, liczne restauracje, ale uwagę zwracają też architektoniczne ciekawostki. Przy deptaku rozlokowane są niskie kamieniczki, a wiele z nich posiada charakterystyczne balkony gallarija – zamknięte drewniane bryły pomalowane na jaskrawe kolory, klasyczny element maltańskiej architektury. Idąc promenadą, z jednej strony mamy więc barwne elementy budynków, z drugiej kolorowe łódki luzzu – prawdziwie bajkowa sceneria!
Atrakcje w okolicach Marsaxlokk
Turyści poszukujący wrażeń i kolejnych atrakcji pewnie nie spędzą wiele czasu w samym Marsaxlokk. Okolice miasta sprzyjają jednak wycieczkom, w trakcie których można być bliżej lokalnej przyrody. Zatoki i formacje skalne wzdłuż wybrzeża to gwarancja dobrych widoków i jeszcze lepszych zdjęć z podróży.
Basen św. Piotra (St. Peter's Pool) – naturalny basen skalny
Zaledwie dwa kilometry od portu w Marsaxlokk znajduje się basen św. Piotra – naturalna zatoczka otoczona klifami, z krystalicznie czystą wodą. Nie posiada piaszczystej plaży, do wody trzeba więc wskoczyć bezpośrednio ze skał. Jest to popularne kąpielisko, a także miejsce do nurkowania, które w sezonie przyciąga sporo turystów. Wokół nie ma typowej infrastruktury dla odwiedzających, co dla wielu osób jest właśnie atutem miejsca.
Niedaleko basenu rozciągają się też dwie mniejsze zatoki – Il-Ħofra l-Kbira i Il-Ħofra ż-Żgħira – znacznie spokojniejsze, idealne na chwilę bez tłumu i na spacer wzdłuż brzegu.
Munxar Window i białe klify – trekking wzdłuż wybrzeża
Trasy pomiędzy miejscowościami Marsaskala i Marsaxlokk nie warto przemierzać tylko samochodem, a zamiast tego wpisać ją jako osobny punkt wycieczki. Jeśli szukasz miejsca na spokojny trekking z widokiem na Morze Śródziemne, to dziesięciokilometrowy odcinek nie będzie męczący, ale zachwyci wieloma punktami widokowymi.
Trasa biegnie wzdłuż białych wapiennych klifów, które ostro opadają ku morzu. Warto przystanąć pośród niskich krzewów i aromatycznych ziół, by co chwilę podziwiać nową panoramę – raz będą to pionowe ściany skalne, raz niewielkie zatoki ukryte w dole. Punktem kulminacyjnym jest dotarcie do Munxar Window – naturalnego łuku skalnego pod urwiskiem, który tworzy ramę dla błękitnych wód Morza Śródziemnego.
Jaskinia Għar Dalam i Fort Delimara – ślady dawnej Malty
Niedaleko Marsaxlokk warto zboczyć do jaskini Għar Dalam – jednego z najważniejszych stanowisk archeologicznych w basenie Morza Śródziemnego. Znajdowano tu szczątki zwierząt sprzed setek tysięcy lat oraz ślady pierwszych osadników na Malcie – część eksponatów można dziś obejrzeć w przyległym muzeum. W pobliżu znajduje się również Fort Delimara – dziewiętnastowieczna brytyjska budowla wzniesiona dla ochrony zatoki. Sama twierdza pozostaje półzapomniana, ale dla miłośników historii wojskowości wciąż jest ciekawym przystankiem.
Xrobb L-Għaġin Nature Park – rezerwat przyrody
Malta poza turystycznymi kurortami ma do zaoferowania także ciszę, spokój i niespieszną kontemplację dzikiej przyrody. Szukając tego rodzaju doświadczeń warto wybrać się do rezerwatu przyrody Xrobb L-Għaġin Nature Park. To teren zajmujący około 15 hektarów, na którym znajdują się ścieżki edukacyjne dla turystów, tereny badawcze oraz centrum zajmujące się rehabilitacją dzikich zwierząt.
Każdy może znaleźć własny sposób na eksplorację rezerwatu – to dobre miejsce, by obserwować śródziemnomorskie gatunki ptaków, przemierzać ścieżki wzdłuż klifów z widokiem na morze, a także poszukać śladów historii, bo na półwyspie znajdują się również ruiny wieży strażniczej De Redin z XVII wieku.
Polecane wycieczki
Marsaxlokk – odkryj z Rainbow inną twarz Malty!
Marsaxlokk można odhaczyć w pół godziny między Vallettą a Mdiną. Można – ale nie warto. Wioskę tę można doświadczyć naprawdę dopiero wtedy, kiedy się zwolni i usiądzie przy nadbrzeżu, zamówi rybę z porannego połowu, da sobie chwilę na patrzenie, jak luzzu kołyszą się w zatoce. Wieczorem słońce zachodzi za fortem św. Lucjana, na promenadzie zapalają się latarnie, a od strony targu pachnie grillowaną ośmiornicą i białym winem. Nic więcej tu się nie wydarzy. I o to chodzi.
W naszej ofercie wybierzesz, a jaki sposób chcesz to wszystko poznać. Jeśli zależy ci, żeby zobaczyć więcej niż jedną wioskę, sprawdź wycieczki objazdowe po Malcie. Marsaxlokk jest stałym punktem programu – obok Valletty i Mdiny – a trasę prowadzi polskojęzyczny pilot.
Wolisz spokój i jedną bazę? Malta All Inclusive to hotel z wyżywieniem i napojami w pakiecie. Do Marsaxlokk dojedziesz, kiedy zechcesz, a po powrocie czeka basen i kolacja bez planowania.
A jeśli decyzję podejmujesz w ostatniej chwili, w ofercie Malta Last Minute znajdziesz wyjazdy z bardzo krótkim terminem do wylotu, bo maksymalnie 8 tygodni.
Chyba nie ma już na co czekać, prawda? Wybierz termin i zarezerwuj wakacje na Malcie jeszcze dziś!
Artykuł autorstwa: Dagmara Pawlik
Copywriterka, dziennikarka i bibliotekarka. Absolwentka kierunku filologia polska Uniwersytetu Jagiellońskiego. W życiu zawodowym związanym z pisaniem tekstów sięgała już po różne tematy – od architektury przez medycynę po kulturę i turystykę. Lubi dowiadywać się nowych rzeczy i przekazywać tę wiedzę innym. Po pracy najchętniej czyta powieści różnego typu i gatunku – od Jane Austen po Andrzeja Sapkowskiego. Pasjonuje się też rękodziełem, głównie tworzeniem biżuterii artystycznej. Do jej ulubionych regionów świata należą Wyspy Brytyjskie (wciąż marzy o chatce na Highlandach) oraz Skandynawia. W Polsce wybiera najmniej popularny urlopowy kierunek, czyli Bałtyk zimą.Zobacz inne o: