Tbilisi - stolica Gruzji. Atrakcje, zabytki, czyli co warto zobaczyć

Gruzja to niesamowita mieszanka fascynującej kultury, przejawiającej się choćby w fakcie posiadania własnego pisma i alfabetu, długowiekowej historii oraz pięknych widoków. Sublimacją tego wszystkiego jest Tbilisi, stolica kraju, w której jak w soczewce skupiają się wszystkie najciekawsze historie związane z tym nietuzinkowym krajem. Jakie zabytki szczególnie warto zobaczyć w Tbilisi? Jakie miejsca odwiedzić i z jakich atrakcji skorzystać? O tym więcej w artykule.

Stolica Gruzji - jak to się zaczęło?

Tbilisi to miasto o długiej i bogatej historii, a jego początki sięgają okresu starożytnego. Pierwsze osady na terenie obecnego Tbilisi powstały w okolicach IV tysiąclecia p.n.e. Z powstaniem miasta wiążą się liczne legendy, jedna z nich opowiada m.in. o królu Wachtangowi I Gorgasali, który założył Tbilisi po tym, jak podczas polowania na tych terenach znalazł gorące źródło. Być może jest w tym część prawdy, współcześnie Tbilisi i jego najbliższa okolica słyną z licznych źródeł termalnych a najbardziej znane z nich – Abanotubani to miejsce, gdzie można zrelaksować się w łaźniach siarkowych. Ciekawa rzecz, że to właśnie termalne źródła przyczyniły się do nazwy miasta – Tbilisi w języku gruzińskim oznacza po prostu Ciepłe Miejsce.

Historia Tbilisi

W ciągu dziejów Tbilisi było pod władzą różnych imperiów, w tym Persów i Rzymian. W VI wieku miasto zostało zdobyte przez Cesarstwo Bizantyjskie, a w 736 r. przez Arabów, którzy utworzyli tu Emirat Tbilisi. Władza muzułmańska trwała aż do 1122 roku, kiedy to król Dawid IV zdobył Tbilisi i uczynił to miasto stolicą Gruzji. W XII i XIII wieku miasto rozkwitało jako ważny ośrodek kultury, nauki a przede wszystkim było znaczącym ośrodkiem handlowym, łączącym Bliski Wschód z Europą. Niestety w kolejnych latach Tbilisi znacznie podupadło, głównie za sprawą spustoszenia go przez Mongołów, zaś w wieku XVII i XVIII wieku Tbilisi było areną walk między Imperium Osmańskim a Persją o kontrolę nad tymi ternami. W XIX wieku Gruzję anektowała Rosja. W 1918 r. Gruzini uzyskali niepodległość, ale niestety nie na długo – już w 1921 r. kraj ten został włączony do ZSRR. Na ponowną niepodległość musiano poczekać aż do 1991 r. kiedy rozpadł się Związek Radziecki.

Tbilisi - co zobaczyć na początek?

Podczas wakacji w Gruzji zdecydowanie warto odwiedzić Tbilisi - jest przepięknie położoną miejscowością, otoczoną górami. Znajdziesz w niej wiele ciekawych zabytków, które zachwycą nawet najbardziej wybrednego turystę. Na czele atrakcji Tbilisi znajduje się Stare Miasto, położone na brzegu rzeki Kury, słynące z uroczych kawiarni, sklepików i tradycyjnych targów, gdzie można skosztować regionalnych przysmaków i poczuć ducha historycznego Tbilisi. 

Wąskie brukowane uliczki prowadzą do licznych zaułków, gdzie znajdują się kolorowe i niedawno odrestaurowane domy, typowe dla tego regionu. Charakterystyczne balkony, nazywane verandami, wychodzą na ulice, a malownicze kościoły, cerkwie i synagogi uzupełniają unikalny krajobraz tego miejsca. Jedną z najbardziej urokliwych uliczek jest Leselidze, pełna tradycyjnych sklepików, galerii i kawiarni. To idealne miejsce, do którego warto wybrać się na spacer, romantyczną kolację, ale też i na zakup pamiątek.

Stare Miasto w Tibilisi

Przeczytaj także:

Gruzja – miejsce, w którym gościnność spotyka się z fantastycznymi smakami

Tbilisi - zwiedzanie Twiedzy Narikala

Będąc w Tbilisi koniecznie udaj się do najbardziej ikonicznego symbolu miasta - Twierdzy Narikala. To starożytny kompleks obronny, którego historia sięga IV wieku, jednak większość tutejszych fortyfikacji pochodzi z przełomu XVI i XVII wieku. Twierdza, usytuowana na stromym wzgórzu, pomiędzy łaźniami siarkowymi i ogrodem botanicznym, składa z dwóch części otoczonych murem (można się do niej dostać pieszo lub kolejką linową). Na niższym dziedzińcu znajduje się odrestaurowany w 2010 r. kościół św. Mikołaja. Zabudowania samej fortyfikacji usytuowane są poziom wyżej, skąd też rozpościera się wspaniały widok na panoramę miasta i otaczające je góry.

Twierdza Narikala w Tibilisi

Atrakcje stolicy Gruzji - Narodowy Ogród Botaniczny

Powyżej twierdzy, w wąwozie Tsavkisis-Tskali usytuowany jest Narodowy Ogród Botaniczny Gruzji (do niedawna nosił on nazwę Ogrodu Botanicznego Tbilisi). Zajmuje on powierzchnię 161 ha i posiada zbiór ponad 4,5 tys. gatunków roślin charakterystycznych przede wszystkim dla południowego Kaukazu. Jego historia obejmuje ponad trzy stulecia. Po raz pierwszy został opisany w 1671 roku przez francuskiego podróżnika Jeana Chardina, ale wiele wskazuje na to, że był on założony już w 1625 r.

Czy wiesz, że...

najstarsza dzielnica Tbilisi to Abanotubani? Znajdziesz w niej m.in. łaźnie siarkowe, a także interesującą architekturę z typowymi dla tego miejsca ceglanymi kopułami. Planując podróż do Gruzji, zdecydowanie warto więc zawitać do dzielnicy Abanotubani.

Łaźnie na Starym Mieście w Tibilisi

Pomnik Matki Gruzji - jedna z ważniejszych atrakcji Tbilisi

Niedaleko twierdzy Narkila, w najstarszej, zachodniej części miasta na szczycie grzbietu górskiego Sololaki, znajduje się monumentalny 20-metrowy posąg przedstawiający kobietę. To Pomnik Matki Gruzji (Kartlis Deda) - statua będąca symbolem Tbilisi, którą wzniesiono tu w 1958 r. z okazji jubileuszu 1500-lecia Tbilisi, i która dziś jest jedną z największych atrakcji miasta. Widoczna z daleka aluminiowa statua, jest zwrócona twarzą w stronę miasta, w lewej ręce trzyma puchar wina, zaś w prawej dzierży miecz. Symbolika jest dość oczywista – winem Matka Gruzja wita przyjaciół, natomiast miecz przeznaczony jest dla wrogów.

Pomnik Matki Gruzji w Tibilisi

Zabytki Tbilisi - kościoły

Podczas zwiedzania Gruzji i Tbilisi, nie można pominąć też tutejszych kościołów. Najbardziej charakterystyczna jest Świątynia Metechi, należąca do Gruzińskiego Kościoła Prawosławnego. Została zbudowana w XIII wieku za panowania króla Dymitra II w pobliżu dawnej rezydencji królewskiej nad skalistym urwiskiem wznoszącym się nad rzeką Kurą. Nie można ominąć też Soboru Trójcy Świętej, która tak naprawdę jest głównym soborem Gruzińskiego Kościoła Prawosławnego (znajduje się tutaj siedziba Katolikosa – Patriarchy Gruzji) i zarazem największą budowlą sakralną Zakaukazia. Świątynia jest stosunkowo nowa – jej budowę rozpoczęto w 1995 r. z zamiarem uczczenia 2000-lecia chrześcijaństwa – ale na trwałe weszła już w panoramę miasta.

Sobór św. Trójcy w Tibilisi

Zwiedzanie Tbilisi - Aleja Rustawelego

Goszcząc w Tbilisi, koniecznie trzeba się przespacerować Aleją Rustawelego – najdłuższą ulicą w mieście, przy której znajdują się m.in. stary parlament i Muzeum Narodowe. Przy jej wschodnim końcu usytuowany jest Plac Wolności (Tawisuplebis Moedani), który początkowo nosił nazwę placu Erywańskiego (w czasach Związku Radzieckiego jego patronem był Lenin), gdzie swoją siedzibę ma ratusz miejski. Plac był centralnym miejscem wielu demonstracji, m.in. o niepodległość Gruzji i w trakcie Rewolucji Róż, pokojowych protestów, które w listopadzie 2003 r. doprowadziły do ustąpienia prorosyjskiego prezydenta Eduarda Szewardnadze i zastąpienia go przez prozachodniego reformatora Micheila Saakaszwilego.

Interesujące muzea i inne atrakcje Tbilisi

Tbilisi jest także siedzibą wielu interesujących muzeów. Wiele z nich znajduje się w malowniczych, zabytkowych budynkach, które same w sobie są warte odwiedzenia.

Muzea

Koniecznie trzeba się wybrać do Muzeum Narodowego Gruzji, gdzie znajdują się najważniejsze eksponaty związane z historią i kulturą tego niezwykłego kraju. Równie ciekawe jest też Muzeum Sztuki Gruzińskiej prezentujące najciekawsze dzieła artystów gruzińskich, takie jak malarstwo, rzeźba, fotografia, tkaniny artystyczne, ceramika czy sztuka ludowa.

Most Pokoju

Na turystycznej mapie podróży po Tbilisi, koniecznie uwzględnij także zbudowany w 2010 roku Most Pokoju. To niebanalna, futurystyczna konstrukcja ze stali i szkła o długości 150 metrów. Choć pozornie nie pasuje do zabudowy stolicy Gruzji, most ten szybko stał się jednym z najbardziej charakterystycznych punktów miasta i jednym z jego symboli. Most najpiękniej prezentuje się wieczorową porą, gdy jest efektownie oświetlony, dlatego najlepiej udać się na jego zwiedzanie po zmierzchu.

Most Pokoju w Tibilisi

Park rozrywki

Podróżując po Tbilisi, koniecznie zajrzyj do lokalnego parku rozrywki znajdującego się na wzgórzu Mtatsminda widocznym w wielu punktach miasta. To właśnie w tym miejscu mieszkańcy Tbilisi chętnie oglądają choćby sylwestrowe pokazy fajerwerków. Zlokalizowany na wzgórzu park rozrywki powstał w latach 30. XX wieku. Znajdziesz w nim m.in. diabelski młyn o wysokości 65 metrów - dzięki niemu możesz podziwiać stolicę Gruzji z najwyższego, dostępnego w niej punktu widokowego.

Diabelski Młyn w parku w Tibilisi

Morze Tbiliskie

W północno-wschodniej części Tbilisi znajduje się Morze Tbiliskie, zbiornik wody będący rezerwuarem wody dla stolicy (napełniany jest wiosną, po roztopach, a wodę zużywa się latem i jesienią). Na jednym ze szczytów górującym nad tym zbiornikiem usytuowano Kronikę Gruzji (lub inaczej Pomnik Historii Gruzji), bardzo ciekawy, aczkolwiek nigdy nieukończony pomnik składający się z 16 filarów, na których usytuowano płaskorzeźby przedstawiające gruzińskich władców i bohaterów narodowych oraz wiele motywów związanych z chrześcijaństwem, religią dominującą w tym kraju. To idealne miejsce, żeby na chwile odpocząć od miejskiego gwaru!

To również może Cię zainteresować:

Co warto zobaczyć w Gruzji – 12 najważniejszych atrakcji
Gruzja – co warto wiedzieć przed podróżą?

Data Publikacji: 24.10.2023
autor artykulu zdjecie

Artykuł autorstwa: Redakcja Rainbow

Eksperci z branży turystycznej – piloci wycieczek, animatorzy, rezydenci i przewodnicy i wielu innych specjalistów, którzy dzielą się swoimi doświadczeniami i wiedzą zdobytą podczas niezliczonych podróży. W tekstach łączą praktyczne wskazówki z fascynującymi historiami i ciekawostkami z różnych zakątków świata. Ich opowieści to nie tylko przewodniki po popularnych kierunkach, ale przede wszystkim autentyczne relacje osób, które na co dzień pracują z turystami i poznają opisywane miejsca od podszewki.

Zobacz inne o:

Podobne artykuły

krajobraz kierunku
Hallgrímskirkja – symbol Reykjaviku i największy kościół IslandiiHallgrímskirkja wznosi się na wzgórzu Skólavörðuholt, w samym centrum Reykjavíku – i trudno ją przegapić. Betonowa wieża o wysokości 74,5 m, otoczona kolumnami przypominającymi bazaltowe formacje, dominuje nad panoramą miasta. To największy kościół Islandii, jeden z najwyższych budynków na wyspie i prawdopodobnie najczęściej fotografowany obiekt w całym kraju. Kościół widać praktycznie z każdego miejsca w śródmieściu – służy więc nie tylko jako świątynia, ale i jako doskonały punkt orientacyjny podczas zwiedzania stolicy. Jego historia, architektura i wnętrze kryją jednak znacznie więcej, niż sugeruje sam widok z ulicy.
krajobraz kierunku
Oslo – atrakcje. Co zobaczyć w stolicy Norwegii?Oslo jako stolica i zarazem największe miasto jest świetnym miejscem na pierwsze spotkanie z Norwegią. Zanim wybierzemy się na fiordy, zrobimy serię zdjęć czerwonych domków z drewna czy podążymy szlakiem Wikingów, zobaczmy nowoczesne oblicze skandynawskiego kraju. Na tej trudnej, skalistej ziemi, smaganej porywami ostrego wiatru i jakże często przysypanej śniegiem, mieszkańcy stworzyli unikalną kulturę, raczej mało znaną w Polsce. Pierwsze wzmianki o mieście pochodzą z XI wieku – założone przez Haralda III Surowego, stolicą Norwegii Oslo stało się w XIII wieku. Wyrasta z kultury Wikingów, przeżyło liczne katastrofy, najazdy i epidemie, dziś zaś patrzy śmiało w przyszłość – zieloną i zrównoważoną. Jak przygotować się do zwiedzania Oslo? Co musimy zobaczyć i jak spędzimy czas na otwartej przestrzeni? Opowiemy o Skandynawii tak, jak zrobiłoby to Oslo, gdyby mogło mówić.
krajobraz kierunku
Meteory w Grecji – klasztory zawieszone między niebem a ziemiąPołożone w środkowej Grecji w regionie Tesalia, Meteory to miejsce pod wieloma względami wyjątkowe. Z jednej strony to masywne formacje skalne, przypominające kolumny lub palce olbrzyma — kształtowane przez miliony lat, sięgające nawet 400 metrów wysokości. Z drugiej strony, na ich szczytach stoją prawosławne klasztory, których historia sięga XIV wieku. To połączenie potęgi natury z ludzką wiarą i determinacją sprawia, że kompleks klasztorny w Meteorach jest wpisany na Listę światowego dziedzictwa UNESCO i pozostaje — obok góry Athos — jednym z najważniejszych miejsc kultu prawosławnego. Czym dokładnie są Meteory, jak powstały i dlaczego od wieków przyciągają tych, którzy pragną żyć w odosobnieniu? Odpowiedzi znajdziesz w tym artykule.
krajobraz kierunku
Dublin – atrakcje. Co warto zobaczyć w stolicy Irlandii?Dublin to miasto, które nie musi krzyczeć, żeby przyciągnąć uwagę – wystarczy spacer wzdłuż rzeki Liffey, kiedy wieczorne światło złoci georgiańskie fasady, a z otwartych drzwi pubu wydobywa się melodia granego na żywo irlandzkiego folku. Stolica Irlandii łączy kilkanaście wieków burzliwej historii z energią miejsca, w którym nad pintą Guinnessa da się poczuć tę samą atmosferę, jaką oddychali Joyce i Beckett, a po wyjściu z pubu wystarczy kilka kroków, by stanąć przed iluminowanym manuskryptem sprzed tysiąca lat. Jeśli planujesz city break, który połączy miejski klimat z bliskością dzikiej natury, a intensywne zwiedzanie z chwilą refleksji nad filiżanką herbaty, Dublin będzie strzałem w dziesiątkę. Przeczytaj nasz przewodnik i przekonaj się, że irlandzka stolica zasługuje na znacznie więcej niż jeden dzień.